Rusya’ya ait olduğu iddia edilen füzeler NATO üyesi Polonya’nın topraklarına düştü; müttefikler 4. Madde çağrısı yaptı

Rusya, füzenin kendisine ait olduğu iddialarını yalanladı; ABD Savunma Bakanlığı ve NATO iddiaların araştırıldığını duyurdu

© REUTERS
Rusya’ya ait olduğu iddia edilen füzeler NATO üyesi Polonya’nın topraklarına düştü; müttefikler 4. Madde çağrısı yaptı

NATO üyesi Polonya'nın Ukrayna sınırında bulunan Przewodow köyüne kaynağı bilinmeyen bir füzenin düştüğü ve iki kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. Rusya Savunma Bakanlığı'ndan "Polonya toprağına Rus füzeleri düştüğüne yönelik suçlamalar kasıtlı provokasyondur" açıklaması yapıldı. Letonya Savunma Bakanı Artis Pabriks, müttefiklerle istişare istemesine imkan veren NATO'nun 4. maddeyi harekete geçirme konusunda çağrıda bulundu. NATO, Polonya'ya füze düşmesiyle ilgili olarak, "Bu haberleri araştırıyoruz ve müttefikimiz Polonya ile yakın koordinasyon içindeyiz" açıklamasını yaptı.

Polonya medyasında yer alan haberlere göre, bölgede şiddetli bir patlama yaşandı.

Ülkenin Ukrayna sınırında bulunan Przewodow köyüne kaynağı bilinmeyen bir yerden düşen füze nedeniyle iki kişi hayatını kaybetti.

'Acil' çağrısıyla toplanıldı 
Olayın ardından Polonya Başbakanı Mateusz Morawiecki, Ulusal Güvenlik Komitesi'ni acil olarak toplantıya çağırdı. Polonya Savunma Bakanı Mariusz Blaszczak, toplantıya katılmak üzere başkent Varşova'daki komite merkezine geldi.

85 füze saldırısı düzenlendiği duyurulmuştu 
 Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenski yaptığı açıklamada, Rusya’nın bugün düzenlediği saldırılarda Ukrayna topraklarına 85 füze fırlattığını belirterek, "Ukrayna şehirlerine, çoğu enerji altyapısını hedef alan 85 füze saldırısı düzenlendi. Düşmanın ne istediğini görüyoruz, başaramayacaklar" ifadelerini kullandı.

Letonya ve Estonya'dan Rus füzelerinin düştüğü öne sürülen Polonya'ya destek mesajı
Letonya Dışişleri Bakanı Edgars Rinkevics, Rus füzelerinin NATO üyesi Polonya'yı vurduğunu belirterek, "Bu, olayları tırmandıran tehlikeli bir adım. Müttefikimiz Polonya ile tam dayanışma içindeyiz." dedi.

Polonya tarafından uygun görülen her türlü eylemi destekleyeceklerinin altını çizen Rinkevics, "Bu, olayları tırmandıran tehlikeli bir adım. Müttefikimiz Polonya ile tam dayanışma içindeyiz. Rusya tüm sonuçların sorumluluğunu üstlenecek." ifadelerini kullandı.

Estonya Dışişleri Bakanlığından yapılan açıklamada da "Polonya'dan gelen son haberler çok endişe verici. Polonya ve diğer müttefiklerle yakın istişarelerde bulunuyoruz. Estonya, NATO topraklarının her karışını savunmaya hazır. Yakın müttefikimiz Polonya ile tam dayanışma içindeyiz ." ifadelerine yer verildi.

Pentagon: NATO’nun her karış toprağını savunacağımızı açıkça ifade ediyoruz
ABD Savunma Bakanlığı Pentagon'dan, Rus füzelerinin Polonya'yı vurduğu haberlerine ilişkin olarak, "Varsayımlar üzerine konuşmak istemiyoruz ancak NATO’nun 5. maddesine gelirsek... NATO’nun her karış toprağını savunacağımızı açıkça buradan ifade ediyoruz" açıklamasını yaptı. 

Rusya Savunma Bakanlığı'ndan açıklama
Rusya Savunma Bakanlığı'ndan "Polonya toprağına Rus füzeleri düştüğüne yönelik suçlamalar kasıtlı provokasyondur. Rusya tarafından Polonya-Ukrayna sınırındaki hedeflere hiçbir saldırı yapılmamıştır" açıklaması yapıldı. 
ABD: Füze düşmesiyle ilgili uygun adımları belirleyeceğiz, Polonya ile çalışıyoruz
Beyaz Saray, topraklarına düşen füzeyle ilgili Polonya ile çalıştıklarını ve uygun adımları belirleyeceklerini açıkladı.

ABD Ulusal Güvenlik Konseyi Sözcüsü Adrienne Watson, Twitter'dan yaptığı paylaşımda Polonya topraklarına bir füzenin düştüğüne dair haberleri gördüklerini ve daha fazla bilgi toplamak için Polonya hükümeti ile çalıştıklarını belirtti.

Watson "Şu anda haberleri ya da hiçbir detayı teyit edemeyiz. Ne yaşandığını ve gelecekte atacağımız uygun adımların ne olduğunu belirleyeceğiz" ifadesini kullandı.

Polonya Savunma Bakanı Mariusz Blaszczak, Ulusal Güvenlik Komitesi toplantısına katıldı
Polonya'nın Ukrayna sınırında bulunan Przewodow köyüne kaynağı bilinmeyen bir füzenin düştüğü ve iki kişinin hayatını kaybettiği bildirildi. Olayın ardından Polonya Başbakanı Mateusz Morawiecki, Ulusal Güvenlik Komitesi'ni acil olarak toplantıya çağırdı. Polonya Savunma Bakanı Mariusz Blaszczak, toplantıya katılmak üzere başkent Varşova'daki komite merkezine geldi.  

Litvanya Cumhurbaşkanı Gitanas Nauseda: NATO bölgesinin her santimi savunulmalı 
Litvanya Cumhurbaşkanı Gitanas Nauseda, Polonya'ya düşen füzelerle ilgili haberlerin endişe verici olduğunu belirterek, "NATO bölgesinin her santimi savunulmalı" mesajını verdi.

Nauseda, Twitter hesabından yaptığı paylaşımda Polonyalı yetkililerle yakın temas halinde olduklarını ifade etti.

Polonya'ya düşen füzelerle ilgili haberlerin endişe verici olduğuna dikkati çeken Nauseda, "Litvanya, Polonya ile güçlü bir dayanışma içindedir. NATO bölgesinin her santimi savunulmalı" dedi. 

Letonya Savunma Bakanından Polonya'ya düşen füze sonrası "4. madde" çağrısı
Letonya Savunma Bakanı Artis Pabriks, bir NATO ülkesinin, toprak bütünlüğü, bağımsızlığı veya güvenliği tehdit altında olduğunu düşündüğünde müttefiklerle istişare istemesine imkan veren 4. maddeyi harekete geçirme konusunda çağrıda bulundu.

Pabriks, Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, kaynağı henüz belirlenemeyen füzenin düşmesi sonucu 2 kişinin öldüğü açıklanan Polonya'ya başsağlığı diledi.

Suçlunun Rusya olduğunu öne süren Pabriks, "Rus rejimi sadece Ukraynalı sivilleri hedef alan füzeler ateşlemekle kalmadı, aynı zamanda Polonya'daki NATO topraklarına da indi. Letonya, Polonyalı dostlarının yanındadır ve bu suçu kınamaktadır" ifadelerini kullandı.

Pabriks, bir NATO ülkesinin, toprak bütünlüğü, bağımsızlığı veya güvenliği tehdit altında olduğunu düşündüğünde müttefiklerle istişare istemesine imkan veren 4. maddeyi anımsatarak, "Bu konuda ilk tepkim 4. maddeyi hatırlatmak olurdu" ifadesine yer verdi.

4 madde ne diyor?

NATO'nun 4. maddesi çerçevesinde bir üye ülke ulusal güvenliği, sınır bütünlüğü ya da bağımsızlığı tehlike altına girmesi halinde istişareler için diğer üye ülkeleri toplantıya çağırabiliyor. Türkiye daha önce Şubat 2003'te Irak İşgali'ne gidilen süreçte 4. maddenin işletilmesini talep etmişti. Ancak NATO üyesi ülkeler Türkiye'ye herhangi bir koruma sağlanamayacağını söylemişti. 4. madde aynı zamanda NATO kurucu anlaşmasının 5. maddesi için bir ön şart olarak da görülüyor.

5. madde ne diyor? 

5. madde ise bir üye ülkeye yapılan saldırının tüm ülkelere yapılmış bir saldırı olarak kabul edilmesi anlamına geliyor.

Türkiye’nin eski NATO Daimi Temsilcisi Fatih Ceylan 5. maddeyle ilgili şu ifadeleri kullanmıştı: 

Türkiye’nin eski NATO Daimi Temsilcisi Fatih Ceylan, T24’e verdiği söyleşide NATO’nun kalbinde bulunan 5.maddenin işleyiş süreci ve Rusya-Ukrayna savaşının müttefik topraklarına sıçraması durumunda yaşanabilecekler hakkında şunları söylemişti:

Şöyle söyleyelim, 5. Madde’nin uygulanması otomatik bir sürece tabi tutulmamıştır. 5. Madde’nin uygulanması için NATO Konseyi’nin, bu daimi temsilciler yani büyükelçiler düzeyinde de olabilir, bakanlar düzeyinde de olabilir, liderler seviyesinde de olabilir ki bunların hepsi NATO Konseyi'dir. NATO Konseyi'nin bünyesinde yapılacak danışmalar sonucu alınacak karara tabi tutulmuştur. Dolayısıyla 5. Madde’nin uygulanmasını gerektiren bir tablo ortaya çıkarsa NATO Konseyi toplanır, orada danışmalar yapılır ve gerekli karar alınır. Aynen 11 Eylül’de İkiz Kuleler’e ve Pentagon’a yapılan saldırılarda olduğu gibi. Orada da NATO Konseyi acilen toplandı ve ABD’ye destek verilmesi ve 5. Madde’nin işletilmesi kararlaştırıldı.

Söylediğiniz tablo doğru, Ukrayna’daki savaşın herhangi bir şekilde NATO üyesi ülkeye sirayet etmesi durumunda, o ülke elbette 5. Madde’nin işletilmesi için konseye başvuruda bulunacaktır ve konseyde alınan karar altına bütün üye ülkeler imza atar çünkü NATO’da konsensus yani görüş birliği ilkesi esastır. Onun altına imza attıktan sonra, ben şunu yapmıyorum, bunu yapmıyorum demek iyice zorlaşır. Birfiil savaşmak değil ama savaşana destek vermek yükümlülüğü gelir önümüze
 
Norveç, Polonya'ya füze düşmesini "çok ciddi olay" olarak görüyor
Norveç Dışişleri Bakanı Anniken Huitfeld, Polonya topraklarına bir füzenin düşmesini "çok ciddi bir olay" olarak gördüklerini bildirdi.

Norveç kamu yayın kuruluşu NRK'daki habere göre Huitfeld, Polonya'ya füze düşmesini not ettiklerini belirtti.

"Bu çok ciddi bir olay ancak olayın henüz birçok boyutu net değil" diyen Huitfeld, Polonya makamlarından konuyla ilgili daha fazla açıklama beklediklerini kaydetti.

Norveç Dışişleri Bakanlığı, Polonya'nın Ukrayna sınırı yakınındaki köye füze düşmesinden kısa süre önce de sosyal medya hesabından açıklama yaparak Rusya'nın Ukrayna'daki sivil altyapılara saldırdığını, bunu kınadıklarını bildirmişti.

Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski: NATO'nun topraklarına füze fırlatılması ortak güvenliğe yönelik bir Rus saldırısıdır
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Rus füzelerinin bugün Polonya topraklarına isabet ettiğini iddia ederek, "NATO'nun topraklarına füze fırlatılması ortak güvenliğe yönelik bir Rus saldırısıdır." dedi.

Zelenski, gece Telegram hesabından yaptığı görüntülü paylaşımda, Rus güçlerinin bugün ülkesine karşı füze saldırıları gerçekleştirdiğini belirtti.

Rus kuvvetlerince Ukrayna'nın çeşitli bölgelerine toplam 90 füzenin fırlatıldığını kaydeden Zelenski, saldırılar sonucu enerji ve sivil altyapıların hasar gördüğünü ifade etti. Rus füzelerinin bugün Polonya topraklarına da isabet ettiğini ileri süren Zelenski, şöyle devam etti:

"Terör, ulusal sınırlarımızla sınırlı kalmıyor. Rus füzeleri Polonya'yı vurdu. Ukrayna, kaç kez terör devletinin ülkemizle sınırlı kalmayacağını, Rus terörünün daha da ileri gitmesinin an meselesi olduğunu söylemişti. Rusya cezasız kaldığını ne kadar uzun süre hissederse Rus füzeleri herkes için o kadar fazla tehdit olacaktır. NATO'nun topraklarına füze fırlatılması, bu ortak güvenliğe yönelik bir Rus füze saldırısıdır. Bu çok önemli bir tırmanış. Harekete geçmeliyiz."

Ukrayna olarak Polonya'nın yanında yer aldıklarını dile getiren Zelenski, "Rusya dünyaya karşı çıkıyor. Rusya bize ve ulaşabildiği herkese terörle saldırıyor." ifadesini kullandı.

NATO: Polonya ile yakın koordinasyon içindeyiz
NATO'dan Polonya'ya füze düşmesiyle ilgili yapılan açıklamada, "Bu haberleri araştırıyoruz ve müttefikimiz Polonya ile yakın koordinasyon içindeyiz" denildi. 
AB Konseyi Başkanı Michel'den "Polonya'nın yanındayız" açıklaması 
Avrupa Birliği (AB) Konseyi Başkanı Charles Michel, AB'nin Polonya'nın yanında olduğunu belirterek, Polonyalı yetkililerle, AB Konseyi üyeleriyle ve diğer müttefiklerle iletişimde olduğunu bildirdi.

Michel, Twitter hesabından yaptığı paylaşımda, "Bir füze ya da diğer bir mühimmatın Polonya'da can alması haberleriyle şoke oldum" dedi. 

Hayatını kaybedenlerin ailelerine başsağlığı dileyen Michel, "Polonya'nın yanındayız. Polonyalı yetkililerle, AB Konseyi üyeleriyle ve diğer müttefiklerle iletişimdeyim" mesajını paylaştı.

Polonya Hükümet Sözcüsü Piotr Müller, "Askeri birliklerin savaşa hazır olma durumunun artırılmasına karar verildi" dedi. 
Stoltenberg: "Tüm gerçeklerin tespit edilmesi önemli"
NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Polonya'ya füze düşmesiyle ilgili NATO'nun durumu gözlemlediğini belirterek, "Tüm gerçeklerin tespit edilmesi önemli." mesajını paylaştı.

Stoltenberg, Twitter hesabından, Polonya Devlet Başkanı Andrzej Duda ile konuşarak taziyelerini ilettiğini bildirdi. NATO'nun durumu gözlemlediğini ve müttefiklerin yakın dayanışma içerisinde olduğunu belirten Stoltenberg, "Tüm gerçeklerin tespit edilmesi önemli." değerlendirmesini yaptı.

SIRADAKİ HABER