'Karayolunda eylem yasağı'na iptalin gerekçesi: Hoşgörüyle karşılanmalı

Anayasa Mahkemesi'nin şehirlerarası karayollarında gösteri yürüyüşleri düzenlenmeyeceğine ilişkin hükmü iptal ettiği kararın gerekçesinde yasağın 'kategorik olarak' getirilemeyeceği belirtildi. Kararda, "Toplantı ve gösteri yürüyüşünün başkalarının günlük yaşamlarını bir miktar zorlaştırması kaçınılmaz olup hoşgörüyle karşılanması gerekir" denildi.

© AA
'Karayolunda eylem yasağı'na iptalin gerekçesi: Hoşgörüyle karşılanmalı

AYM, 10 Eylül'deki kararıyla, 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu'nda yer alan 'Şehirlerarası kara yollarında gösteri yürüyüşleri düzenlenemez' hükmünü Anayasa'ya aykırı bularak oy çokluğuyla iptal etmişti.

Kararın gerekçesi, bugün hem AYM'nin sitesinde hem de Resmi Gazete’de yayınlandı.

Diken'in aktardığı habere göre kararda, toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkının Anayasa’nın 34’üncü maddesinde güvenceye alındığı belirtilerek, AYM’nin daha önce aldığı bir kararda, seyahat özgürlüğünün kısıtlanmasının, ‘otomatik olarak bu yollarda toplantı yapılmasının yasaklanmasını gerektirmeyeceği’nin belirtildiği anımsatıldı.

Kararda, gösteri yürüyüşünün yapılacağı güzergâh belirlenirken trafik düzeninin aksamamasına mutlak bir üstünlük tanınması, toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı ile kamu düzeni ve başkalarının hak ve özgürlükleri arasındaki dengenin toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkı aleyhine orantısız bir şekilde bozulması sonucunu doğuracağı kaydedildi.

Gerekçeli kararda şu ifadelere yer verildi:

"Zira Anayasa Mahkemesi’nin önceki kararlarında da işaret edildiği üzere toplantı ve gösteri yürüyüşünün başkalarının günlük yaşamlarını bir miktar zorlaştırması kaçınılmaz olup demokratik toplumda bunun hoşgörüyle karşılanması gerekir. Yürüyüşün yapılacağı mekânın belirlenmesinde başkalarının hak ve özgürlüklerine mutlak bir üstünlük tanınması durumunda, sadece belirli yerler gösteri yürüyüşü güzergâhı olacak, geri kalan yerler ise mutlak olarak yasaklanmış alan sayılacaktır. Oysa bazı durumlarda gerçekleştirilecek yürüyüşlerin muhataplarını etkileyebilmesi bakımından düzenlendiği mekânın, seçilen güzergâhın büyük bir önemi bulunmaktadır. Demokratik bir toplumda zorlayıcı bir neden bulunmadıkça kişilerin gösteri yürüyüşünü düzenleyecekleri mekânı seçebilmeleri gerekir. Bir yerde gösteri yürüyüşünün düzenlenmesi nedeniyle trafiğin aksaması gündelik yaşamı aşırı ve katlanılamaz derecede zorlaştırıyorsa anayasal ilke ve kurallara uygun davranılması şartıyla söz konusu hakkın sınırlanması mümkündür. İtiraz konusu kuralda ise zorlaştırmanın boyutuna yönelik herhangi bir düzenleme öngörülmeksizin şehirlerarası karayollarında gösteri yürüyüşünün düzenlenmesi kategorik olarak yasaklanmaktadır. Bu itibarla toplantı ve gösteri yürüyüşü düzenleme hakkına getirilen sınırlamanın zorunlu bir toplumsal ihtiyacı karşılamadığı ve demokratik toplum düzeninin gereklerine uygun bir sınırlama olmadığı değerlendirilmiştir.”

SIRADAKİ HABER